به گزارش رسانه مسئولیت اجتماعی: در پی نگرانیهای فزاینده جهانی درباره بحران آلودگی منابع آبی ناشی از پسابهای صنعتی پیچیده، یک مطالعه مروری جدید، نور امید را به استفاده از فناوری پرتوتابی تابانده است. این پژوهش، که توسط محققان ایرانی انجام شده، پرتوتابی را به عنوان یک ابزار مؤثر، کارآمد و دارای اثرات زیست محیطی کمتر برای تجزیه آلایندههای سمی و پایدار در فاضلابها معرفی میکند و لزوم سرمایهگذاری شرکتها در این راهکار نوآورانه تصفیه پایدار را بیش از پیش نمایان میسازد.
تأکید بر نقش پرتوتابی در حل چالشهای پایداری
آلودگی منابع آبی، به ویژه در پی رشد سریع صنایع و تنوع بیسابقه آلایندههای پیچیده (مانند هیدروکربنها و ترکیبات دارویی)، به یک دغدغه اصلی در حوزه مسئولیت اجتماعی شرکتی (CSR) تبدیل شده است. برخلاف روشهای سنتی که اغلب در مواجهه با این آلایندههای پایدار و ماندگار ناکارآمد هستند، نیاز به راهحلهای علمی جدید برای تحقق تعهدات محیط زیستی احساس میشود.
در همین راستا، پرتوتابی (شامل استفاده از پرتوهای یونساز و غیر یونساز مانند گاما، الکترونی و فرابنفش) به عنوان یک روش اکسیداسیون پیشرفته مطرح شده است. این فناوری با تولید رادیکالهای بسیار واکنشپذیر هنگام برخورد پرتوها با آب، قادر است پیوندهای شیمیایی ترکیبات سخت را شکسته و آنها را به مواد سادهتر و کمخطر تبدیل کند. سرعت بالا و گستره وسیع حذف آلایندهها، پرتوتابی را به گزینهای حیاتی برای صنایع متعهد به پایداری تبدیل کرده است.
یافتههای کلیدی پژوهش و افقهای جدید برای صنعت
یک تیم تحقیقاتی به سرپرستی خانم فاطمه مرتضیزاده از دانشگاه علوم پزشکی تهران، با همکاری دانشگاه علوم پزشکی مازندران، مجموعهای از مقالات علمی منتشر شده بین سالهای ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۳ را مورد بررسی عمیق قرار دادند تا نقش پرتوتابی در تصفیه فاضلاب را به صورت جامع ارزیابی کنند.
نتایج کلیدی این پژوهش نشان میدهد:
کارایی بالا در برابر آلایندههای پایدار: پرتوتابی ابزاری موثر برای کاهش آلایندههای سمی و پایدار است که در بسیاری از روشهای تصفیه سنتی باقی میمانند.
اثرات زیست محیطی کمتر: این روش، برخلاف بسیاری از شیوههای شیمیایی، بدون نیاز به مواد شیمیایی اضافی عملیات پاکسازی در سطح بالا را انجام میدهد و کیفیت آب خروجی را به شکل چشمگیری بهبود میبخشد.
مزیت کاربردی: مشخص شد که پرتو گاما برای گندزدایی لجن و پرتوی الکترونی برای تصفیه فاضلابهای صنعتی کاربرد عملی و موفقی دارند.
بهینهسازی اقتصادی: اگرچه هزینه اولیه تجهیزات این فناوری بالاست، اما محققان تأکید دارند که ترکیب پرتوتابی با روشهای بیولوژیک یا اکسیداسیون پیشرفته دیگر، میتواند هزینههای عملیاتی کلی را به شدت کاهش دهد و به صرفهجویی اقتصادی قابل توجهی برای شرکتها منجر شود.
این یافتهها که در «مجله سلامت و بهداشت» منتشر شدهاند، یک نقشه راه علمی برای صنایعی است که به دنبال تقویت حکمرانی محیط زیستی (E) در چارچوب مدل ESG هستند و تلاش میکنند تا با اتخاذ فناوریهای پیشرو مانند پرتوتابی، تعهد خود را به کاهش آلودگیهای پایدار و حفاظت از منابع حیاتی آب نشان دهند.
