رسانه مسئولیت اجتماعی: صنعت فولاد، نماد صلابت و سختکوشی است؛ اما در شرکت فولاد سنگان، این صلابت با نگاهی مهربان به نیازهای جامعه محلی پیوند خورده است. از آبرسانی به روستاهای محروم و حمایت از خانوادههای نیازمند گرفته تا حفظ گونههای جانوری در معرض خطر، هر یک از اقدامات این شرکت، گامی در مسیر انسانیت و مسئولیتپذیری است.
اما این مسیر چگونه طراحی شده و چه بازخوردی در قلب مردم منطقه داشته است؟ در این مصاحبه با آقای حمید محمدی رفیع، روایتگر سفر شرکت فولاد سنگان از یک واحد صنعتی به سوی یک نهاد اثرگذار در ارتقای کیفیت زندگی مردم هستیم.
درباره نقش مسئولیت اجتماعی و دلیل اهمیت آن در سازمانها توضیحاتی ارائه فرمایید.
مسئولیتهای اجتماعی سازمانها (CSR) به مجموعهای از اقدامات و استراتژیها اطلاق میشود که به منظور ایجاد تأثیر مثبت بر جامعه و محیط زیست در کنار دستیابی به اهداف اقتصادی و مالی انجام میگیرد.
امروزه دیگر برتری عملیاتی یا مالی به تنهایی برای شرکتها نمیتواند مزیت رقابتی ایجاد کند و سازمانها باید مسائل اجتماعی و محیط زیستی را هم در نظر گرفته و تلاش نمایند در این زمینهها هم به مزیت رقابتی دست یابند.
در حقیقت، در دنیای کسب و کار امروز حتی مشتریان نیز همگام با سایر ذینفعان، نسبت به رعایت مسائل محیطزیستی و اجتماعی و مسئولیتهایی که سازمانها در این حوزهها به عنوان یکی از شهروندان جامعه بر عهده دارند حساس هستند.
عصر حاضر زمانی است که ذینفعان از شرکتها و سازمانها انتظار دارند که مسئولیتپذیر باشند و در فعالیتها و عملیات خود نسلهای آینده را نیز در نظر داشته باشند. اهمیت دادن سازمانها به نسلهای آینده در انجام فعالیتها و نیز مصرف منابع، گامی اساسی در جهت رسیدن به توسعه پایدار در زمینههای اقتصادی، اجتماعی و محیط زیستی بوده و نشانگر تعهد سازمان به اقتصاد جهانی پایدار است.
در همین راستا، با توجه به گسترش صنایع و افزایش مصرف بیرویه منابع طبیعی، تولید و انتشار آلودگیهای ناشی از فعالیتهای انسانی و صنعتی، پیشگیری از تخریب محیط زیست به اولویت اصلی برنامه توسعه دولتها تبدیل شده است.
علاوه بر این نقش مسئولیتهای اجتماعی در سازمانها شامل موارد زیر است:
۱- تقویت شهرت و اعتبار: سازمانهایی که به مسئولیتهای اجتماعی خود عمل میکنند، معمولاً از اعتبار بیشتری برخوردارند. این موضوع میتواند به جذب مشتریان جدید و حفظ مشتریان قدیمی کمک کند.
۲- جذب و نگهداشت استعدادها: کارمندانی که به ارزشهای اجتماعی و محیطزیستی اهمیت میدهند، تمایل بیشتری به کار در سازمانهایی دارند که به مسئولیتهای اجتماعی خود پایبند هستند. این امر میتواند به افزایش رضایت شغلی و کاهش نرخ ترک شغل کمک کند.
۳- افزایش وفاداری مشتری: مشتریان به طور فزایندهای به انتخاب برندهایی علاقهمند هستند که به مسائل اجتماعی و زیستمحیطی توجه دارند. این باعث افزایش وفاداری و تعهد مشتریان به برند میشود.
۴- کاهش ریسکها: سیاستهای مسئولیت اجتماعی میتوانند به شناسایی و کاهش ریسکهای مرتبط با مسائل اجتماعی و زیستمحیطی کمک کنند و از بحرانهای احتمالی جلوگیری نمایند.
۵- توسعه پایدار: سازمانها با پذیرش مسئولیتهای اجتماعی میتوانند به توسعه پایدار کمک کنند و از تخریب محیط زیست جلوگیری نمایند.
۶- ایجاد همکاری با ذینفعان: مسئولیتهای اجتماعی به سازمانها کمک میکند تا با جوامع محلی، دولتها و دیگر ذینفعان همکاری کنند و روابط مثبتتری برقرار نمایند.
۷- نوآوری و رقابت: سازمانهایی که مسئولیتهای اجتماعی را در نظر میگیرند، میتوانند به دنبال نوآوریهایی باشند که نه تنها به بهبود فرآیندها و محصولات کمک میکند، بلکه به حل مسائل اجتماعی نیز منجر میشود.
در نهایت، مسئولیتهای اجتماعی نه تنها به نفع جامعه بلکه به نفع خود سازمانها نیز است، به طوری که میتواندبه عنوان یک مزیت رقابتی مؤثر عمل کند.
جایگاه مسئولیتهای اجتماعی در شرکت فولاد سنگان و سند توسعه پایدار منطقه چیست؟
شرکت صنایع معدنی فولاد سنگان همواره پاسخگوی ذینفعان خود میباشد و برای مسئولیتهای خود نسبت بـه جامعه و بـهطور ویـژه جامعه محلی اهمیت بالایی قائل است. از همین رو است که این شرکت از آغاز فعالیت با یک نگاه بلندمدت و پایدارمحور، در راستای ایفای نقشی مفید در اقتصاد، جامعه و محیط زیست گامهای اساسی برداشته است و با مد نظر قرار دادن منافع همه ذینفعان، برنامهریزیها و اهداف کلان خود را در هفت حوزه بـه نحوی تدوین و محقق مینماید که نسبت به اثرات مفید و سودبخش کوتاهمدت و بلندمدت اقداماتش در اقتصاد، جامعه و محیط زیست؛ اطمینان کسب نماید.
شرکت صنایع معدنی فولاد سنگان در هفت حوزه جایگاه مسئولیت اجتماعی خود را تعریف نموده است:
۱- توسعه پروژههای زیر ساختی شامل:
مشارکت در طرح انتقال آب دریای عمان به استان خراسان رضوی
راه سازی و آبرسانی به روستاهای محروم شهرستان
کمک به توسعه زیرساخت شهرخواف (احداث پل-پایش تصویری)
مشارکت در پروژه راه سازی (سنگان – خواف- رشتخوار – تربت حیدریه)
مشارکت در پروژه های توسعه مسکن
۲- توسعه آموزش و مهارت شامل:
مدرسه سازی
تهیه کتب درسی و ملزومات آموزشی
برگزاری دوره های توانمند سازی و مهارت افزایی
تجهیز مراکز آموزشی (فنی و حرفه ای – آموزش و پرورش – مدارس و …)
۳- توسعه اقتصادی و اشتغالزایی شامل:
مطالعات پژوهشی جامع آبادانی و پیشرفت شهرستان خواف
حمایت از اشتغال زایی و صندوق های خرد روستایی
۴- توسعه امور خیرخواهانه و معیشتی شامل:
حمایت از آزادی زندانیان -گلریزان
حمایت از ادارات شهرستان (خرید تجهیزات و …)
کمک به توسعه امنیت منطقه
کمک های خیریه و مومنانه (بهزیستی – کمیته امداد – تامین بسته های معیشتی خانواده های نیازمند، جهیزیه و …)
۵- توسعه و بهبود محیط زیست شامل:
مشارکت در حفظ و توسعه محیط زیست منطقه (درختکاری، کمک به حفظ و تکثیر گونههای جانوری در معرض خطر، احیای زیستبومهای آسیبدیده و …)
اقدامات انجام شده در راستای توسعه محیط زیست، بهینه سازی مصرف انرژی و منابع طبیعی، تولید انرژی های پاک در سازمان
۶- توسعه و ارتقاء فرهنگی و آرمان مذهبی شامل:
مشارکت در برگزاری مراسم های فرهنگی،ملی، مذهبی
کمک به نهاد های مذهبی و انقلابی (نوسازی – بهسازی – خرید تجهیزات و …)
مشارکت در برگزاری فعالیت های اردویی-جهادی
۷- توسعه و ارتقاء سلامت جسم و روان شامل:
مشارکت در توسعه و ارتقای فعالیت ها و مسابقات ورزشی
همکاری در توسعه و ارتقای سلامت (مرکز ارتقاء سلامت – خرید تجهیزات و لوازم پزشکی – آمبولانس و …)
چه ارتباطی بین عمل بین مسئولیت اجتماعی شرکت و جامعه وجود دارد و چه بازخوردی داشته است؟
توجه به زیستبوم سازمانی و پاسخگویی و احساس مسئولیت در قبال جامعه، نیازمند تعاملی همهجانبه با ذینفعان است. امروزه بیش از هر زمان دیگر شاهد تغییر نگاه به شرکتها از موجودیتی صرفاً سازمانی به پدیده شهروند شرکتی هستیم. مسئولیتپذیری اجتماعی تعهدی است که شرکتها در برابر جامعه و سایر ذینفعان دارند.
با توجه به تغییر نقش شرکتها از بنگاههای صرفاً اقتصادی و تولیدی به شهروندان خاص تحت عنوان شهروند شرکتی، نقش مسئولیتهای اجتماعی برجستهتر از گذشته میباشد. از همین رو است که عمل به مسئولیتهای اجتماعی و رفع نیازهای جامعه محلی و ملی و دغدغهمندی درخصوص رفع مشکلات جامعه، یکی از جنبههای مهم در رویکرد پایداری ما است.
همچنین با توجه به این نکته که مسئولیتپذیری اجتماعی، یکی از ارزشهای اساسی ماست. شرکت فـولاد سنگان در طـی فعالیـت خـود اقدامات و طرحهای متنوعی را در راستای مسئولیتهای اجتماعی خویش به اجرا رسانده است و به همین علت این شرکت از طریق نظرسنجی از جامعه (که به طور سالیانه انجام میگردد)، به بررسی تأثیر فعالیتهای مسئولیتهای اجتماعی خود در سطح منطقه اقدام مینماید.
نتایج حاصل از این نظرسنجیها که در ابعاد مختلف ذیل صورت میپذیرد، نشان دهنده رضایت بالای مسئولان و شهروندان از فعالیتهای CSR شرکت فولاد سنگان میباشد. و موجب توسعه همهجانبه و پایدار منطقه گردیده است.
برخی از ابعاد مورد سنجش در نظرسنجی از جامعه:
رضایت کلی جامعه (درصد)
رضایت کلی مسئولان (درصد)
رضایت کلی شهروندان (درصد)
رضایت از تصویر بیرونی و خوشنامی (درصد)
رضایت از پیامدهای اجتماعی (درصد)
رضایت از تأثیرگذاری بر اقتصاد منطقه و استان (درصد)
رضایت از اشتغالزایی مستقیم و غیرمستقیم در منطقه و استان (درصد)
رضایت از پیامدهای زیستمحیطی (درصد)
رضایت از ایجاد فرصتهای برابر و گوناگونی (درصد)
رضایت از حمایت از فعالیتهای فرهنگی، آموزشی, علمی، درمانی و .. (درصد)
رضایت از حمایت از توسعه زیرساختهای عمرانی منطقه و استان (درصد)/فولاد سنگان